Toàn Văn Thông Tư 58/2026/TT-BTC: Hướng Dẫn Chế Độ Kế Toán Doanh Nghiệp Siêu Nhỏ Chi Tiết Nhất

Ngày 25/05/2026, Bộ Tài chính đã chính thức ban hành Thông tư 58/2026/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán dành cho doanh nghiệp siêu nhỏ. Văn bản này đánh dấu một bước cải cách thủ tục hành chính mạnh mẽ, giúp cắt giảm tối đa các áp lực về mặt sổ sách, nhân sự hành chính cho loại hình doanh nghiệp này.

Dưới đây là toàn văn thông tin tổng hợp chi tiết nhất về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng và các điểm mới cốt lõi của Thông tư 58/2026/TT-BTC hiệu lực từ ngày 01/07/2026.

1. Tổng quan về Thông tư 58/2026/TT-BTC kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ

Thông tư 58/2026/TT-BTC được ban hành nhằm thay thế hoàn toàn cho Thông tư 132/2018/TT-BTC trước đây. Văn bản mới hướng dẫn cụ thể về việc lập chứng từ kế toán, ghi sổ kế toán cũng như biểu mẫu trình bày Báo cáo tài chính (BCTC) phù hợp với quy mô thực tế của doanh nghiệp siêu nhỏ.

Đối tượng áp dụng Thông tư 58/2026/TT-BTC

Theo quy định mới, các đối tượng chịu sự điều chỉnh của Thông tư này bao gồm:

• Các doanh nghiệp siêu nhỏ được thành lập và hoạt động theo quy định pháp luật Việt Nam (bao gồm cả doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế TNDN theo phương pháp tính trên thu nhập tính thuế hoặc tính theo tỷ lệ % trên doanh thu).
• Điểm bổ sung mới: Hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có nhu cầu cũng được phép chủ động lựa chọn áp dụng chế độ kế toán theo Thông tư 58/2026/TT-BTC để chuẩn hóa hoạt động vận hành của mình.

2. Các điểm mới nổi bật của Thông tư 58/2026/TT-BTC so với Thông tư 132

• Thông tư 58/2026/TT-BTC được đánh giá là mang lại "luồng gió mới" giúp các start-up và cơ sở sản xuất kinh doanh nhỏ lẻ tối ưu chi phí vận hành dựa trên 4 cải cách cốt lõi:

2.1. Doanh nghiệp siêu nhỏ được bố trí người thân làm kế toán

• Trước đây, các quy định khắt khe của Luật Kế toán gây khó khăn cho loại hình công ty gia đình. Tuy nhiên, kể từ ngày 01/07/2026, doanh nghiệp siêu nhỏ được phép bố trí người thân (như cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi, vợ hoặc chồng, con đẻ, con nuôi, anh chị em ruột...) của người đại diện pháp luật hoặc người đứng đầu đơn vị làm phụ trách kế toán/người làm kế toán. Quy định này giúp tận dụng tối đa nguồn nhân lực sẵn có trong gia đình và giảm thiểu chi phí bộ máy nhân sự.

2.2. Không bắt buộc phải có kế toán trưởng

• Thông tư mới nêu rõ doanh nghiệp siêu nhỏ không có nghĩa vụ bắt buộc phải bổ nhiệm vị trí kế toán trưởng. Doanh nghiệp có thể linh hoạt bố trí một người phụ trách kế toán. Người phụ trách kế toán này sẽ trực tiếp ký thay vị trí kế toán trưởng trên toàn bộ hệ thống hóa đơn, chứng từ, sổ sách và báo cáo tài chính của doanh nghiệp.

2.3. Miễn lập báo cáo tài chính cho doanh nghiệp nộp thuế theo tỷ lệ % doanh thu

• Một điểm sáng cực kỳ lớn dành cho các doanh nghiệp áp dụng phương pháp nộp thuế TNDN theo tỷ lệ % trên doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ là: Không bắt buộc phải lập báo cáo tài chính để nộp cho cơ quan thuế. Doanh nghiệp chỉ cần tập trung hoàn thiện hệ thống chứng từ, hóa đơn và sổ sách theo dõi doanh thu để làm căn cứ quyết toán thuế. Ngược lại, các doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế theo phương pháp trên thu nhập tính thuế thì vẫn phải lập BCTC hằng năm theo hướng dẫn.

2.4. Tinh giản và tích hợp hệ thống sổ sách kế toán

Hệ thống sổ kế toán theo Thông tư 58/2026/TT-BTC được tinh giản tối đa, tích hợp chặt chẽ với dữ liệu hóa đơn điện tử để hỗ trợ doanh nghiệp dễ dàng đối chiếu thuế. Các mẫu sổ cơ bản bao gồm:

• Sổ chi tiết doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ.
• Sổ chi tiết tổng hợp doanh thu, chi phí.
• Sổ theo dõi nguyên vật liệu, dụng cụ, hàng hóa.
• Sổ theo dõi nghĩa vụ thuế với Ngân sách Nhà nước (GTGT, TNDN...).

3. Quy định chuyển tiếp và hiệu lực thi hành

• Hiệu lực thi hành: Thông tư 58/2026/TT-BTC chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2026 và bắt đầu áp dụng ngay cho năm tài chính bắt đầu từ ngày hoặc sau ngày 01/07/2026.
• Xử lý chuyển tiếp: Khi Thông tư này có hiệu lực, các doanh nghiệp đang hạch toán theo hệ thống tài khoản và mẫu sổ cũ của Thông tư 132/2018/TT-BTC bắt buộc phải thực hiện chuyển đổi số dư sang hệ thống sổ sách mới theo quy định chuyển đổi tại Điều 11 Thông tư 58.

Trường hợp trong năm tài chính doanh nghiệp siêu nhỏ có sự phát triển về quy mô và không còn thuộc nhóm "siêu nhỏ" theo tiêu chí pháp luật quy định (Nghị định 80/2021/NĐ-CP), doanh nghiệp vẫn tiếp tục áp dụng chế độ kế toán này cho đến hết năm tài chính hiện tại. Việc chuyển đổi sang chế độ kế toán lớn hơn (như Thông tư 133/2016/TT-BTC) sẽ bắt đầu áp dụng thống nhất kể từ ngày đầu tiên của năm tài chính tiếp theo nhằm tránh gây xáo trộn số liệu giữa chừng.

4. Kết luận

Việc Bộ Tài chính ban hành Thông tư 58/2026/TT-BTC là hành động thiết thực nhằm đồng bộ hóa quy trình quản lý doanh thu, chi phí và nghĩa vụ thuế giữa doanh nghiệp và cơ quan Thuế qua hệ thống số. Doanh nghiệp siêu nhỏ cần chủ động nghiên cứu để thay đổi phương thức bố trí nhân sự cũng như hệ thống biểu mẫu sổ sách trước thời điểm 01/07/2026 để đảm bảo tính tuân thủ pháp luật.

Để tra cứu chi tiết biểu mẫu chứng từ, hệ thống mẫu sổ và toàn văn tệp đính kèm của Thông tư 58/2026/TT-BTC, quý độc giả có thể truy cập hệ thống Cơ sở dữ liệu văn bản pháp luật của Thư Viện Pháp Luật.

Công Ty Cổ Phần Đào Tạo Tín Việt với phương châm UY TÍN LÀ SỐ 1, chắc chắn đem đến sự hài lòng cho các doanh nghiệp.

Hotline: 0968.1000.55

Địa chỉ: D11 Trần Quang Diệu, Tuy Hòa, Đắk Lắk

Đăng ký học Quyết Toán Thuế Thực Chiến